Herziene editie Wonderlijk gemaakt in augustus 2025 beschikbaar 15 mei 2025

Wonderlijk gemaakt, de christelijke methode voor relationele en seksuele vorming, is gereviseerd. In de herziene editie vind je meer toerusting voor leerlingen en leerkrachten, bijvoorbeeld voor het omgaan met verschillen. Diverse lessen zijn nu gelinkt aan burgerschapsdoelen en Gods bedoeling in de schepping en de Bijbelse invulling van waarden en normen zijn meer uitgewerkt.

De revisie was nodig om scholen beter toe te kunnen rusten voor het geven van relationele en seksuele vorming die recht doet aan zowel de actualiteit als aan de Bijbelse uitgangspunten. 

De nieuwe lessen zijn het resultaat van een zorgvuldig proces: door te luisteren naar ervaringen van gebruikers van de methode en in gesprek te gaan met een klankbordgroep en een meeleesgroep, is Wonderlijk gemaakt gereviseerd op acht belangrijke onderdelen. Zo sluit de methode nog beter aan bij de leefwereld van leerlingen, de actuele vragen van leerkrachten en de doelen van het christelijk-reformatorisch onderwijs. 

Wat is er nieuw? 

  1. Gods bedoeling in de schepping en de Bijbelse invulling van waarden en normen zijn meer uitgewerkt. De methode geeft de leerkracht meer handreikingen om woorden te geven aan het Bijbels gezag rondom relationele en seksuele vorming. Verwijzingen naar Bijbelgedeelten bij de diverse thema’s zijn daar een voorbeeld van. 
  2. Inbedding van actuele informatie en ontwikkelingen. De maatschappelijke discussie en gevoeligheid (rondom gender en LHBTIQ+) zijn verwerkt door meer aandacht te besteden aan het goede gesprek. Recente onderzoeksgegevens en literatuur zijn gebruikt en de boekenlijst is geüpdatet.  
  3. Koppeling met de Burgerschapswet van 2021 en met de nieuwe (concept)kerndoelen van burgerschap. Het invulling geven aan omgang met seksualiteit en relaties en diversiteit is geconcretiseerd. 
  4. Meer aandacht voor verschillende opvattingen die in de samenleving én binnen de christelijke kring/school leven.  
  5. Meer toerusting voor leerlingen. Er is aandacht voor meningsvorming, uiting geven aan opvattingen, positie innemen en het omgaan met verschillen. Hoe doe je dat als een Bijbelse uitleg of opvatting niet gangbaar is en je een minderheidspositie inneemt? Concreet: Respect gaat niet alleen over rekening houden met anderen, maar ook over respect vragen voor waar je voor staat.  
  6. Meer toerusting voor leerkrachten. Er is uitgewerkt hoe leerkrachten onderwerpen bespreekbaar kunnen maken en sensitief kunnen zijn op signalen in de klas en daarbuiten. 
  7. Compactere basislessen in de bovenbouw met meer optionele thema’s en activiteiten. De lessen kunnen daardoor passend gemaakt worden voor de context van de school en de vragen die leven in bepaalde klassen. 
  8. Doorgaande lijnen zijn inzichtelijk. Bij iedere les is zichtbaar gemaakt hoe het betreffende thema in eerdere groepen aan bod is gekomen en op welke manier het thema in hogere groepen besproken zal worden.

Presentatie en rondetafelgesprek

Graag vertellen we je tijdens een rondetafelgesprek hoe deze herziening tot stand is gekomen en welk proces we samen met een klankbordgroep, meeleesgroep en andere betrokkenen hebben doorlopen.

Als organisatie hebben we geleerd van dit revisietraject en van deze lessons learned maken we je graag deelgenoot tijdens de gesprekken. Natuurlijk laten we je ook zien wat er nieuw is in de methode en gaan we met je in gesprek over de vragen die er leven. Van harte welkom op woensdagmiddag 4 juni in Gouda!

Meer nieuws

    • Nieuw seizoen Studium Generale bij Driestar hogeschool

      Ook in 2026 en 2027 organiseert Driestar hogeschool weer een nieuw seizoen van Studium Generale. Al meer dan 35 jaar biedt Driestar hogeschool hiermee een veelzijdig en verdiepend programma met lezingen en bijeenkomsten over actuele christelijke thema’s. Iedereen is van harte welkom om aan te sluiten.

    • Nieuwe leerstoel Driestar educatief bij TUA

      Driestar educatief vestigt opnieuw een bijzondere leerstoel aan de Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) om de verbinding tussen theologie en pedagogiek te versterken. Dr. Bram Kunz, lector ‘Vorming van christelijke professionals’ bij Driestar hogeschool, is benoemd tot bijzonder hoogleraar aan de TUA. Vanuit deze leerstoel richt hij zich op het thema Christelijke Vorming en Professioneel Handelen (Christian Vocation in Practice).

    • Jesper over de cursus Breindidactiek: 'Nieuwe inzichten én concrete veranderingen in de lessen'

      Jesper Linke, leerkracht en bouwcoördinator op basisschool Het Kompas in Oost-Souburg volgde de cursus breindidactiek: “Ik ben altijd geïnteresseerd geweest in het brein en hoe kinderen leren. Toen ik de cursus Breindidactiek voorbij zag komen in een nieuwsbrief, was mijn aandacht dan ook direct gewekt. Ik ging vooral aan op het feit dat deze cursus echt ingaat op de werking van het brein en hoe je dat kunt benutten in je onderwijs.”

    • De helende werking van het onverwachte

      De opleiding Pedagogiek van Driestar hogeschool in Gouda vierde op woensdag 24 juni haar 40-jarig bestaan. Samen met (oud)studenten en het werkveld werd teruggekeken op 4 decennia investering in jeugdigen en hun gezinnen. Ook werd er vooruitgekeken naar de toekomst van de pedagogiek.

    • Wonderfully Made-training voor Franse scholen hoog gewaardeerd

      Eerder dit jaar is er een grote groep Zwitserse en Franse leerkrachten van christelijke scholen voor Wonderfully Made getraind door Sjoerd van den Berg en Elly van der Gouwe vanuit het Wonderfully Made International team van Driestar educatief. Uit een evaluatie blijkt dat de training zeer positief is ontvangen en deelnemers zich beter toegerust voelen om met de methode aan de slag te gaan.