Studium Generale - Houd dan de lofzang gaande (2)

Van 10 februari 19:45
tot 10 februari 22:00
Locatie: Driestar educatief, Gouda

Bij liturgie denk je vaak meteen aan een kerkdienst, maar liturgie is breder dan dat. Als je juf of meester bent en zingt en bidt met je leerlingen, heb je daarbij een liturgie ontwikkeld. Als je je kinderen naar bed brengt, heb je daar ook een liturgie voor. In ons leven ontwikkelen we allemaal (individueel of collectief) liturgieën. We geven immers het geloof vorm in rituelen (herhaalde handelingen), in woorden en in tekens. Een belangrijk onderdeel van de liturgie in kerk, school en gezin is de muziek, inclusief het zingen. Het geloof is uit het gehoor, leert de Bijbel ons, maar in de kerkdienst komt de verkondiging niet alleen tot ons door het gesproken woord. Muziek en zang dragen daaraan bij.


De kerkelijke liturgie zoals we die nu kennen heeft zich in de loop van vele eeuwen ontwikkeld. In landen om ons heen zijn andere liturgieën tot ontwikkeling gekomen. Vandaag de dag zoeken kerken in Nederland naar nieuwe wegen. Soms leidt dat tot nieuwe vormen van liturgie, of tot de vraag of bepaalde veranderingen in de liturgie bijdragen aan de verheerlijking van God die in de eredienst centraal staat. Welke rol speelt het kind en het kinderlied in deze liturgische traditie? Over die ontwikkelingen en vragen willen we in een serie van drie avonden nadenken en met elkaar in gesprek gaan. Omdat je muziek moet ondergaan, ervaren (en niet alleen erover praten), is er op deze avonden ook ruimte voor het samen zingen en het luisteren naar muziek.

Liturgie door de eeuwen heen
Gerben Budding - Vrijdag 20 januari 2023

Op deze eerste avond kijken we naar ontwikkeling van de kerkelijke liturgie door de eeuwen heen. Die ontwikkeling kunnen we niet tot Nederland beperken: ze gaat ver terug en waaiert breed uit. In alle eeuwen en in vele landen zochten christenen naar de vormgeving van de lofprijzing. We doen actief met ze mee en ervaren met elkaar hoe is om in de kloosters de getijden te zingen, of om psalmen te zingen zoals dat in de tijd van Calvijn gebeurde.

Gerben Budding is kerkmusicus in de St. Jan te Gouda en stadsorganist van Gouda.



De Nederlandse liturgische traditie sinds de Reformatie
Jaco van der Knijff - Vrijdag 10 februari 2023

Tijdens deze tweede avond zoomen we in op de situatie in Nederland sinds de Reformatie. De Reformatie brengt niet alleen veranderingen in de leer, maar ook in de liturgie met zich mee. In Nederland krijgen de Psalmen een prominente plaats. Maar sinds de eerste Nederlandse Psalmberijmingen is er heel wat gebeurd. Dat gaan we deze avond na. We verkennen daarbij ook het veld van de liturgie in de Nederlandse kerken van onze eigen tijd. Natuurlijk zingen we psalmen en liederen uit verschillende tijdperken en tradities.

Dr. Jaco van der Knijff is muziekredacteur bij het Reformatorisch Dagblad en docent liturgiek aan de Theologische Universiteit Apeldoorn.

Het kind en het kinderlied in de Nederlandse liturgische traditie
Arjen Uitbeijerse - Vrijdag 10 maart 2023

Calvijn gaf in de eredienst een grote plaats aan de kinderen. Zij moesten de psalmen op school leren, zodat zij ze konden voorzingen aan de volwassenen. In onze tijd is daar niet veel meer van terug te vinden. Maar in de school ligt dat anders. Daar dragen de kinderen met hun zang bij aan de schoolliturgie. Net zoals ze in veel gezinnen deelnemen aan de gezinsliturgie. Op deze avond gaan we in op de rol van de kinderen en het kinderlied. Hoe kunnen de liturgieën thuis en op school de liturgie in de kerk versterken – en omgekeerd? Het gaat immers bij al die liturgieën om de eer van God, aan wie in de hemelse liturgie het ‘Heilig, heilig’ wordt toegezongen.

Arjen Uitbeijerse is muziekdocent aan de pabo van hogeschool Driestar educatief. Hij is ook actief als organist, koordirigent en solozanger. 

Meer informatie en aanmelden

Klik hier voor meer informatie en om je aan te melden voor deze avond.